៧. កថិនក្ខន្ធកោ
១៨៧. កថិនានុជាននា
៣០៦. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន តិំសមត្តា បាវេយ្យកា បាឋេយ្យកា (សី. ស្យា.) ភិក្ខូ, សព្ពេ អារញ្ញិកា សព្ពេ បិណ្ឌបាតិកា សព្ពេ បំសុកូលិកា សព្ពេ តេចីវរិកា សាវត្ថិំ អាគច្ឆន្តា ភគវន្តំ ទស្សនាយ ឧបកដ្ឋាយ វស្សូបនាយិកាយ នាសក្ខិំសុ សាវត្ថិយំ វស្សូបនាយិកំ សម្ភាវេតុំ; អន្តរាមគ្គេ សាកេតេ វស្សំ ឧបគច្ឆិំសុ។ តេ ឧក្កណ្ឋិតរូបា វស្សំ វសិំសុ – អាសន្នេវ នោ ភគវា វិហរតិ ឥតោ ឆសុ យោជនេសុ, ន ច មយំ លភាម ភគវន្តំ ទស្សនាយាតិ។ អថ ខោ តេ ភិក្ខូ វស្សំវុដ្ឋា, តេមាសច្ចយេន កតាយ បវារណាយ, ទេវេ វស្សន្តេ, ឧទកសង្គហេ ឧទកចិក្ខល្លេ ឱកបុណ្ណេហិ ចីវរេហិ កិលន្តរូបា យេន សាវត្ថិ ជេតវនំ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមោ, យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិំសុ។ អាចិណ្ណំ ខោ បនេតំ ពុទ្ធានំ ភគវន្តានំ អាគន្តុកេហិ ភិក្ខូហិ សទ្ធិំ បដិសម្មោទិតុំ។ អថ ខោ ភគវា តេ ភិក្ខូ ឯតទវោច – ‘‘កច្ចិ, ភិក្ខវេ, ខមនីយំ, កច្ចិ យាបនីយំ, កច្ចិ សមគ្គា សម្មោទមានា អវិវទមានា ផាសុកំ វស្សំ វសិត្ថ, ន ច បិណ្ឌកេន កិលមិត្ថា’’តិ? ‘‘ខមនីយំ, ភគវា; យាបនីយំ, ភគវា; សមគ្គា ច មយំ, ភន្តេ, សម្មោទមានា អវិវទមានា វស្សំ វសិម្ហា, ន ច បិណ្ឌកេន កិលមិម្ហា ។ ឥធ មយំ, ភន្តេ, តិំសមត្តា បាវេយ្យកា ភិក្ខូ សាវត្ថិំ អាគច្ឆន្តា ភគវន្តំ ទស្សនាយ ឧបកដ្ឋាយ វស្សូបនាយិកាយ នាសក្ខិម្ហា សាវត្ថិយំ វស្សូបនាយិកំ សម្ភាវេតុំ, អន្តរាមគ្គេ សាកេតេ វស្សំ ឧបគច្ឆិម្ហា។ តេ មយំ, ភន្តេ, ឧក្កណ្ឋិតរូបា វស្សំ វសិម្ហា – ‘អាសន្នេវ នោ ភគវា វិហរតិ ឥតោ ឆសុ យោជនេសុ, ន ច មយំ លភាម ភគវន្តំ ទស្សនាយា’តិ។ អថ ខោ មយំ, ភន្តេ, វស្សំវុដ្ឋា, តេមាសច្ចយេន កតាយ បវារណាយ, ទេវេ វស្សន្តេ, ឧទកសង្គហេ ឧទកចិក្ខល្លេ ឱកបុណ្ណេហិ ចីវរេហិ កិលន្តរូបា អទ្ធានំ អាគតាតិ។ អថ ខោ ភគវា ឯតស្មិំ និទានេ ឯតស្មិំ បករណេ ធម្មិំ កថំ កត្វា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, វស្សំវុដ្ឋានំ ភិក្ខូនំ កថិនំ កឋិនំ (សី. ស្យា.) អត្ថរិតុំ។ អត្ថតកថិនានំ វោ, ភិក្ខវេ, បញ្ច កប្បិស្សន្តិ – អនាមន្តចារោ, អសមាទានចារោ, គណភោជនំ, យាវទត្ថចីវរំ, យោ ច តត្ថ ចីវរុប្បាទោ សោ នេសំ ភវិស្សតីតិ។ អត្ថតកថិនានំ វោ, ភិក្ខវេ, ឥមានិ បញ្ច កប្បិស្សន្តិ។ ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, កថិនំ អត្ថរិតព្ពំ។ ព្យត្តេន ភិក្ខុនា បដិពលេន សង្ឃោ ញាបេតព្ពោ –
៣០៧. ‘‘សុណាតុ មេ, ភន្តេ, សង្ឃោ។ ឥទំ សង្ឃស្ស កថិនទុស្សំ ឧប្បន្នំ។ យទិ សង្ឃស្ស បត្តកល្លំ, សង្ឃោ ឥមំ កថិនទុស្សំ ឥត្ថន្នាមស្ស ភិក្ខុនោ ទទេយ្យ កថិនំ អត្ថរិតុំ។ ឯសា ញត្តិ។
‘‘សុណាតុ មេ, ភន្តេ, សង្ឃោ។ ឥទំ សង្ឃស្ស កថិនទុស្សំ ឧប្បន្នំ។ សង្ឃោ ឥមំ កថិនទុស្សំ ឥត្ថន្នាមស្ស ភិក្ខុនោ ទេតិ កថិនំ អត្ថរិតុំ។ យស្សាយស្មតោ ខមតិ ឥមស្ស កថិនទុស្សស្ស ឥត្ថន្នាមស្ស ភិក្ខុនោ ទានំ កថិនំ អត្ថរិតុំ, សោ តុណ្ហស្ស; យស្ស នក្ខមតិ, សោ ភាសេយ្យ។
‘‘ទិន្នំ ឥទំ សង្ឃេន កថិនទុស្សំ ឥត្ថន្នាមស្ស ភិក្ខុនោ កថិនំ អត្ថរិតុំ។ ខមតិ សង្ឃស្ស, តស្មា តុណ្ហី, ឯវមេតំ ធារយាមី’’តិ។
៣០៨. ‘‘ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ឯវំ អនត្ថតំ។ កថញ្ច បន, ភិក្ខវេ, អនត្ថតំ ហោតិ កថិនំ? ន ឧល្លិខិតមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ធោវនមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ចីវរវិចារណមត្តេន ន គណ្ដុសករណមត្តេន (ក.) អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ឆេទនមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ពន្ធនមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ឱវដ្ដិយករណមត្តេន ន ឱវដ្ដេយ្យករណមត្តេន (សី. ស្យា.), ន ឱវទេយ្យករណមត្តេន (ក.) អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន កណ្ឌុសករណមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ទឡ្ហីកម្មករណមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន អនុវាតករណមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន បរិភណ្ឌករណមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន ឱវទ្ធេយ្យករណមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន កម្ពលមទ្ទនមត្តេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន និមិត្តកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន បរិកថាកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន កុក្កុកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន សន្និធិកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន និស្សគ្គិយេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន អកប្បកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ , ន អញ្ញត្រ សង្ឃាដិយា អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន អញ្ញត្រ ឧត្តរាសង្គេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន អញ្ញត្រ អន្តរវាសកេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន អញ្ញត្រ បញ្ចកេន វា អតិរេកបញ្ចកេន វា តទហេវ សញ្ឆិន្នេន សមណ្ឌលីកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ន អញ្ញត្រ បុគ្គលស្ស អត្ថារា អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ; សម្មា ចេវ អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, តញ្ចេ និស្សីមដ្ឋោ អនុមោទតិ, ឯវម្បិ អនត្ថតំ ហោតិ កថិនំ។ ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, អនត្ថតំ ហោតិ កថិនំ។
៣០៩. ‘‘កថញ្ច, ភិក្ខវេ, អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ? អហតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អហតកប្បេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, បិលោតិកាយ អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, បំសុកូលេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, បាបណិកេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អនិមិត្តកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អបរិកថាកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អកុក្កុកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អសន្និធិកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អនិស្សគ្គិយេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, កប្បកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, សង្ឃាដិយា អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, ឧត្តរាសង្គេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, អន្តរវាសកេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, បញ្ចកេន វា អតិរេកបញ្ចកេន វា តទហេវ សញ្ឆិន្នេន សមណ្ឌលីកតេន អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, បុគ្គលស្ស អត្ថារា អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ; សម្មា ចេ អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ, តញ្ចេ សីមដ្ឋោ អនុមោទតិ, ឯវម្បិ អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ ។ ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, អត្ថតំ ហោតិ កថិនំ។
៣១០. ‘‘កថញ្ច, ភិក្ខវេ, ឧព្ភតំ ហោតិ កថិនំ? អដ្ឋិមា, ភិក្ខវេ, មាតិកា កថិនស្ស ឧព្ភារាយ – បក្កមនន្តិកា, និដ្ឋានន្តិកា, សន្និដ្ឋានន្តិកា, នាសនន្តិកា, សវនន្តិកា, អាសាវច្ឆេទិកា, សីមាតិក្កន្តិកា, សហុព្ភារា’’តិ សឧព្ភារាតិ (ក.)។
កថិនានុជាននា និដ្ឋិតា។
១៨៨. អាទាយសត្តកំ
៣១១. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ បក្កមនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
អាទាយសត្តកំ និដ្ឋិតំ …ទុតិយំ និដ្ឋិតំ (ក.)។
១៨៩. សមាទាយសត្តកំ
៣១២. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ បក្កមនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
សមាទាយសត្តកំ និដ្ឋិតំ។
១៩០. អាទាយឆក្កំ
៣១៣. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្សំ តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
អាទាយឆក្កំ និដ្ឋិតំ។
១៩១. សមាទាយឆក្កំ
៣១៤. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
សមាទាយឆក្កំ និដ្ឋិតំ។
១៩២. អាទាយបន្នរសកំ
៣១៥. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ –
‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
តិកំ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
តិកំ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
តិកំ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
ឆក្កំ។
អាទាយបន្នរសកំ និដ្ឋិតំ។
១៩៣. សមាទាយបន្នរសកាទិ
៣១៦. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ…បេ.…។
(អាទាយវារសទិសំ ឯវំ វិត្ថារេតព្ពំ។)
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ…បេ.…។
(សមាទាយវារសទិសំ ឯវំ វិត្ថារេតព្ពំ។)
សមាទាយបន្នរសកាទិ និដ្ឋិតា។
១៩៤. វិប្បកតសមាទាយបន្នរសកំ
៣១៧. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
តិកំ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
តិកំ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
តិកំ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ វិប្បកតចីវរំ សមាទាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
ឆក្កំ។
វិប្បកតសមាទាយបន្នរសកំ និដ្ឋិតំ។
អាទាយភាណវារោ។
១៩៥. អនាសាទោឡសកំ
៣១៨. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្សន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
អនាសាទោឡសកំ អនាសាទ្វាទសកំ (សី.) និដ្ឋិតំ។
១៩៦. អាសាទោឡសកំ
៣១៩. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘យតោ តស្មិំ អាវាសេ ឧព្ភតំ កថិនំ, ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ , អនាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘យតោ តស្មិំ អាវាសេ ឧព្ភតំ កថិនំ, ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘យតោ តស្មិំ អាវាសេ ឧព្ភតំ កថិនំ, ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘យតោ តស្មិំ អាវាសេ ឧព្ភតំ កថិនំ, ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ សុណាតិ – ‘‘ឧព្ភតំ កិរ តស្មិំ អាវាសេ កថិន’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សវនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ចីវរាសាយ បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អាសាយ លភតិ, អនាសាយ ន លភតិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ – សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
អាសាទោឡសកំ និដ្ឋិតំ។
១៩៧. ករណីយទោឡសកំ
៣២០. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ អនាសាយ លភតិ, អាសាយ ន លភតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ កេនចិទេវ ករណីយេន បក្កមតិ អនធិដ្ឋិតេន; នេវស្ស ហោតិ – ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ន បនស្ស ហោតិ – ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ចីវរាសា ឧប្បជ្ជតិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរាសំ បយិរុបាសិស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរាសំ បយិរុបាសតិ។ តស្ស សា ចីវរាសា ឧបច្ឆិជ្ជតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ អាសាវច្ឆេទិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ករណីយទោឡសកំ និដ្ឋិតំ។
១៩៨. អបវិលាយននវកំ
៣២១. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ ចីវរបដិវីសំ អបវិលាយមានោ អបវិនយមានោ (សី.), អបចិនយមានោ (ក.)។ តមេនំ ទិសង្គតំ ភិក្ខូ បុច្ឆន្តិ – ‘‘កហំ ត្វំ, អាវុសោ, វស្សំវុដ្ឋោ, កត្ថ ច តេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកស្មិំ អាវាសេ វស្សំវុដ្ឋោម្ហិ។ តត្ថ ច មេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘គច្ឆាវុសោ, តំ ចីវរំ អាហរ, មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ សោ តំ អាវាសំ គន្ត្វា ភិក្ខូ បុច្ឆតិ – ‘‘កហំ មេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ? តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អយំ តេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ; កហំ គមិស្សសី’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកំ នាម អមុកញ្ច (ក.) អាវាសំ គមិស្សាមិ, តត្ថ មេ ភិក្ខូ ចីវរំ ករិស្សន្តី’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អលំ, អាវុសោ, មា អគមាសិ។ មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ…បេ.… ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ…បេ.… ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
៣២២. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ ចីវរបដិវីសំ អបវិលាយមានោ។ តមេនំ ទិសំគតំ ភិក្ខូ បុច្ឆន្តិ – ‘‘កហំ ត្វំ, អាវុសោ, វស្សំវុដ្ឋោ , កត្ថ ច តេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកស្មិំ អាវាសេ វស្សំវុដ្ឋោម្ហិ, តត្ថ ច មេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘គច្ឆាវុសោ, តំ ចីវរំ អាហរ, មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ សោ តំ អាវាសំ គន្ត្វា ភិក្ខូ បុច្ឆតិ – ‘‘កហំ មេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ? តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អយំ តេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ សោ តំ ចីវរំ អាទាយ តំ អាវាសំ គច្ឆតិ។ តមេនំ អន្តរាមគ្គេ ភិក្ខូ បុច្ឆន្តិ – ‘‘អាវុសោ, កហំ គមិស្សសី’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ, តត្ថ មេ ភិក្ខូ ចីវរំ ករិស្សន្តី’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អលំ, អាវុសោ, មា អគមាសិ, មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ ចីវរបដិវីសំ អបវិលាយមានោ។ តមេនំ ទិសំគតំ ភិក្ខូ បុច្ឆន្តិ – ‘‘កហំ ត្វំ, អាវុសោ, វស្សំវុដ្ឋោ, កត្ថ ច តេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកស្មិំ អាវាសេ វស្សំវុដ្ឋោម្ហិ, តត្ថ ច មេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘គច្ឆាវុសោ, តំ ចីវរំ អាហរ, មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ សោ តំ អាវាសំ គន្ត្វា ភិក្ខូ បុច្ឆតិ – ‘‘កហំ មេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ? តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អយំ តេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ សោ តំ ចីវរំ អាទាយ តំ អាវាសំ គច្ឆតិ។ តមេនំ អន្តរាមគ្គេ ភិក្ខូ បុច្ឆន្តិ – ‘‘អាវុសោ, កហំ គមិស្សសី’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ, តត្ថ មេ ភិក្ខូ ចីវរំ ករិស្សន្តី’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អលំ, អាវុសោ, មា អគមាសិ, មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ តស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ…បេ.… ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
៣២៣. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ ចីវរបដិវីសំ អបវិលាយមានោ។ តមេនំ ទិសំគតំ ភិក្ខូ បុច្ឆន្តិ – ‘‘កហំ ត្វំ, អាវុសោ, វស្សំវុដ្ឋោ, កត្ថ ច តេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ? សោ ឯវំ វទេតិ – ‘‘អមុកស្មិំ អាវាសេ វស្សំវុដ្ឋោម្ហិ, តត្ថ ច មេ ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘គច្ឆាវុសោ, តំ ចីវរំ អាហរ, មយំ តេ ឥធ ចីវរំ ករិស្សាមា’’តិ។ សោ តំ អាវាសំ គន្ត្វា ភិក្ខូ បុច្ឆតិ – ‘‘កហំ មេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ? តេ ឯវំ វទន្តិ – ‘‘អយំ តេ, អាវុសោ, ចីវរបដិវីសោ’’តិ។ សោ តំ ចីវរំ អាទាយ តំ អាវាសំ គច្ឆតិ។ តស្ស តំ អាវាសំ គតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ…បេ.… ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ទិសំគមិកោ បក្កមតិ…បេ.… ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
អបវិលាយននវកំ និដ្ឋិតំ។
១៩៩. ផាសុវិហារបញ្ចកំ
៣២៤. ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ផាសុវិហារិកោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ , នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ផាសុវិហារិកោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘នេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សន្និដ្ឋានន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ផាសុវិហារិកោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ តស្ស ពហិសីមគតស្ស ឯវំ ហោតិ – ‘‘ឥធេវិមំ ចីវរំ ការេស្សំ, ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ តស្ស តំ ចីវរំ កយិរមានំ នស្សតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ នាសនន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ផាសុវិហារិកោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ – ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ ពហិទ្ធា កថិនុទ្ធារំ វីតិនាមេតិ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សីមាតិក្កន្តិកោ កថិនុទ្ធារោ។
ភិក្ខុ អត្ថតកថិនោ ផាសុវិហារិកោ ចីវរំ អាទាយ បក្កមតិ – ‘‘អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, អមុកំ នាម អាវាសំ គមិស្សាមិ; តត្ថ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ វសិស្សាមិ, នោ ចេ មេ ផាសុ ភវិស្សតិ, បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ សោ ពហិសីមគតោ តំ ចីវរំ ការេតិ។ សោ កតចីវរោ ‘‘បច្ចេស្សំ បច្ចេស្ស’’ន្តិ សម្ភុណាតិ កថិនុទ្ធារំ។ តស្ស ភិក្ខុនោ សហ ភិក្ខូហិ កថិនុទ្ធារោ។
ផាសុវិហារបញ្ចកំ និដ្ឋិតំ។
២០០. បលិពោធាបលិពោធកថា
៣២៥. ទ្វេមេ , ភិក្ខវេ, កថិនស្ស បលិពោធា, ទ្វេ អបលិពោធា។ កតមេ ច, ភិក្ខវេ, ទ្វេ កថិនស្ស បលិពោធា? អាវាសបលិពោធោ ច ចីវរបលិពោធោ ច។ កថញ្ច, ភិក្ខវេ, អាវាសបលិពោធោ ហោតិ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ វសតិ វា តស្មិំ អាវាសេ, សាបេក្ខោ វា បក្កមតិ ‘‘បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, អាវាសបលិពោធោ ហោតិ។ កថញ្ច, ភិក្ខវេ, ចីវរបលិពោធោ ហោតិ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនោ ចីវរំ អកតំ វា ហោតិ វិប្បកតំ វា, ចីវរាសា វា អនុបច្ឆិន្នា។ ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, ចីវរបលិពោធោ ហោតិ។ ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ទ្វេ កថិនស្ស បលិពោធា។
កតមេ ច, ភិក្ខវេ, ទ្វេ កថិនស្ស អបលិពោធា? អាវាសអបលិពោធោ ច ចីវរអបលិពោធោ ច។ កថញ្ច, ភិក្ខវេ, អាវាសអបលិពោធោ ហោតិ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ បក្កមតិ តម្ហា អាវាសា ចត្តេន វន្តេន មុត្តេន អនបេក្ខោ អនបេក្ខេន (ក.) ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ។ ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, អាវាសអបលិពោធោ ហោតិ។ កថញ្ច, ភិក្ខវេ, ចីវរអបលិពោធោ ហោតិ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនោ ចីវរំ កតំ វា ហោតិ, នដ្ឋំ វា វិនដ្ឋំ វា ទឌ្ឍំ វា, ចីវរាសា វា ឧបច្ឆិន្នា។ ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, ចីវរអបលិពោធោ ហោតិ។ ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ទ្វេ កថិនស្ស អបលិពោធាតិ។
បលិពោធាបលិពោធកថា និដ្ឋិតា។
កថិនក្ខន្ធកោ និដ្ឋិតោ សត្តមោ។
២០១. តស្សុទ្ទានំ
តិំស បាវេយ្យកា ភិក្ខូ, សាកេតុក្កណ្ឋិតា វសុំ;
វស្សំវុដ្ឋោកបុណ្ណេហិ, អគមុំ ជិនទស្សនំ។
ឥទំ វត្ថុ កថិនស្ស, កប្បិស្សន្តិ ច បញ្ចកា;
អនាមន្តា អសមាចារា, តថេវ គណភោជនំ។
យាវទត្ថញ្ច ឧប្បាទោ, អត្ថតានំ ភវិស្សតិ;
ញត្តិ ឯវត្ថតញ្ចេវ, ឯវញ្ចេវ អនត្ថតំ។
ឧល្លិខិ ធោវនា ចេវ, វិចារណញ្ច ឆេទនំ;
ពន្ធនោ វដ្ដិ កណ្ឌុស, ទឡ្ហីកម្មានុវាតិកា។
បរិភណ្ឌំ ឱវទ្ធេយ្យំ, មទ្ទនា និមិត្តំ កថា;
កុក្កុ សន្និធិ និស្សគ្គិ, ន កប្បញ្ញត្រ តេ តយោ។
អញ្ញត្រ បញ្ចាតិរេកេ, សញ្ឆិន្នេន សមណ្ឌលី;
នាញ្ញត្រ បុគ្គលា សម្មា, និស្សីមដ្ឋោនុមោទតិ។
កថិនានត្ថតំ ហោតិ, ឯវំ ពុទ្ធេន ទេសិតំ;
អហតាកប្បបិលោតិ, បំសុ បាបណិកាយ ច។
អនិមិត្តាបរិកថា, អកុក្កុ ច អសន្និធិ;
អនិស្សគ្គិ កប្បកតេ, តថា តិចីវរេន ច។
បញ្ចកេ វាតិរេកេ វា, ឆិន្នេ សមណ្ឌលីកតេ;
បុគ្គលស្សត្ថារា សម្មា, សីមដ្ឋោ អនុមោទតិ។
ឯវំ កថិនត្ថរណំ, ឧព្ភារស្សដ្ឋមាតិកា;
បក្កមនន្តិ និដ្ឋានំ, សន្និដ្ឋានញ្ច នាសនំ។
សវនំ អាសាវច្ឆេទិ, សីមា សហុព្ភារដ្ឋមី;
កតចីវរមាទាយ, ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ គច្ឆតិ។
តស្ស តំ កថិនុទ្ធារា,ឯ ហោតិ បក្កមនន្តិកោ;
អាទាយ ចីវរំ យាតិ, និស្សីមេ ឥទំ ចិន្តយិ។
‘‘ការេស្សំ ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ, និដ្ឋានេ កថិនុទ្ធារោ;
អាទាយ និស្សីមំ នេវ, ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ មានសោ។
តស្ស តំ កថិនុទ្ធារោ, សន្និដ្ឋានន្តិកោ ភវេ;
អាទាយ ចីវរំ យាតិ, និស្សីមេ ឥទំ ចិន្តយិ។
‘‘ការេស្សំ ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ, កយិរំ តស្ស នស្សតិ;
តស្ស តំ កថិនុទ្ធារោ, ភវតិ នាសនន្តិកោ។
អាទាយ យាតិ ‘‘បច្ចេស្សំ’’, ពហិ ការេតិ ចីវរំ;
កតចីវរោ សុណាតិ, ឧព្ភតំ កថិនំ តហិំ។
តស្ស តំ កថិនុទ្ធារោ, ភវតិ សវនន្តិកោ;
អាទាយ យាតិ ‘‘បច្ចេស្សំ’’, ពហិ ការេតិ ចីវរំ។
កតចីវរោ ពហិទ្ធា, នាមេតិ កថិនុទ្ធារំ;
តស្ស តំ កថិនុទ្ធារោ, សីមាតិក្កន្តិកោ ភវេ។
អាទាយ យាតិ ‘‘បច្ចេស្សំ’’, ពហិ ការេតិ ចីវរំ;
កតចីវរោ បច្ចេស្សំ, សម្ភោតិ កថិនុទ្ធារំ។
តស្ស តំ កថិនុទ្ធារោ, សហ ភិក្ខូហិ ជាយតិ;
អាទាយ ច សមាទាយ, សត្ត-សត្តវិធា គតិ។
បក្កមនន្តិកា នត្ថិ, ឆក្កេ វិប្បកតេ ឆដ្ឋេ វិប្បកតា (សី.), ឆច្ចា វិប្បកថា (ក.) គតិ;
អាទាយ និស្សីមគតំ, ការេស្សំ ឥតិ ជាយតិ។
និដ្ឋានំ សន្និដ្ឋានញ្ច, នាសនញ្ច ឥមេ តយោ;
អាទាយ ‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ, ពហិសីមេ ករោមិតិ។
និដ្ឋានំ សន្និដ្ឋានម្បិ, នាសនម្បិ ឥទំ តយោ;
អនធិដ្ឋិតេន នេវស្ស, ហេដ្ឋា តីណិ នយាវិធិ។
អាទាយ យាតិ បច្ចេស្សំ, ពហិសីមេ ករោមិតិ;
‘‘ន បច្ចេស្ស’’ន្តិ ការេតិ, និដ្ឋានេ កថិនុទ្ធារោ។
សន្និដ្ឋានំ នាសនញ្ច, សវនសីមាតិក្កមា;
សហ ភិក្ខូហិ ជាយេថ, ឯវំ បន្នរសំ គតិ។
សមាទាយ វិប្បកតា, សមាទាយ បុនា តថា;
ឥមេ តេ ចតុរោ វារា, សព្ពេ បន្នរសវិធិ។
អនាសាយ ច អាសាយ, ករណីយោ ច តេ តយោ;
នយតោ តំ វិជានេយ្យ, តយោ ទ្វាទស ទ្វាទស។
អបវិលានា នវេត្ថ អបវិលាយមានេវ (ស្យា.), អបវិនា នវ ចេត្ថ (សី.), ផាសុ បញ្ចវិធា តហិំ;
បលិពោធាបលិពោធា, ឧទ្ទានំ នយតោ កតន្តិ។
ឥមម្ហិ ខន្ធកេ វត្ថូ ទោឡសកបេយ្យាលមុខានិ ឯកសតំ អដ្ឋារស។
កថិនក្ខន្ធកោ និដ្ឋិតោ។
